Δευτέρα, 30 Μαρτίου 2015

Δέκα πίνακες του Vincent Van Gogh

Σαν σήμερα το 1853 γεννήθηκε ένας απο τους διασημότερους ζωγράφους παγκοσμίως, ο Ολλανδός Vincent Van Gogh. Η φήμη του εκτινάχθηκε στα ύψη μετά το θάνατο του, δυστυχώς όσο ζούσε δεν είχε αναγνωριστεί και είχε πουλήσει μόνο έναν πίνακα. Είχε γράψει στον αδελφό του προφητικά για αυτό : "Αγαπημένε μου Τεό, δεν μπορώ να κάνω τίποτα αν οι πίνακές μου δεν πουλιούνται. Θα έρθει όμως μια μέρα που όλοι θα καταλάβουν πως αξίζουνε περισσότερο από την αξία του χρώματος που βάζω, αλλά και από την ίδια μου τη ζωή".
Γιός πάστορα και με οχτώ αδέλφια, ο Βίνσεντ αρχικά ασχολήθηκε με το εμπόριο έργων τέχνης, τομέας στον οποίο διακρίθηκε ο αδελφός του, αλλά μετά απο ένα χρονικό διάστημα τριών χρόνων απολύεται και αποφασίζει να ασχοληθεί με την θεολογία την οποία σπουδάζει. Στα 25 του αναλαμβάνει μια θέση ιεροκήρυκα στο Βέλγιο και αρχίζει να παρατηρεί τους ανθρώπους γύρω του,επικεντρώνοντας στην δυσχερή θέση των χωρικών της περιοχής και αντλώντας έμπνευση για μερικά απο τα σπουδαιότερα του έργα. Στα 27 του περίπου αρχίζει να ζωγραφίζει για δέκα χρόνια, μέχρι τον θάνατο του στις 29 Ιουλίου 1890 και αφού ακρωτηρίασε ο ίδιος το αυτί του και νοσηλεύτηκε σε ψυχιατρείο. Ας δούμε δέκα απο τα σπουδαιότερα του έργα και τι έχει γράψει ο ίδιος για αυτά κατα καιρούς στην αλληλογραφία του.

10. Ανάπαυλα απο τη δουλειά (1890)

Σημαντικότατη επιρροή στο έργο του Van Gogh είχε ο Γάλλος ζωγράφος Jean-François Millet, του οποίου οι πίνακες απεικόνιζαν χωρικούς και αγρότες και αποτέλεσαν μέρος του κινήματος του Ρεαλισμού. Ο Van Gogh διέβλεπε στα έργα του Millet μια θρησκευτική απόχρωση και αντέγραψε όχι μόνο την θεματολογία αλλά και σε μερικές περιπτώσεις τα ίδια τα έργα βάζοντας όμως και την προσωπική του πινελιά. Ενα απο αυτά είναι η Ανάπαυλα που δείχνει ένα ζευγάρι χωρικών να ξεκουράζεται σε ένα χωράφι. Σε αντίθεση με το αυθεντικό έργο του Millet που είναι ένα ασπρόμαυρο σκίτσο, ο πίνακας του Van Gogh έχει αντίθετα χρώματα, τις αγαπημένες του αποχρώσεις του κίτρινου και του μπλε που προσδίδουν μια ένταση και φανερώνουν το ιδιαίτερο προσωπικό στυλ του ιμπρεσιονιστή ζωγράφου.

9. Οι πατατοφάγοι (1885)

O Van Gogh έγραψε στον αδελφό του οτι σε αυτόν τον πίνακα εσκεμμένα διάλεξε άσχημα και τραχιά πρόσωπα. " Βλέπεις, ήθελα να καταλάβει ο κόσμος οτι αυτοί οι άνθρωποι που τρώνε τις πατάτες τους υπο το φώς της μικρής τους λάμπας, έχουν οργώσει τη γη με τα ίδια χέρια τα οποία βάζουν στο πιάτο τους, έτσι μιλάει για τη χειρωνακτική εργασία και οτι έχουν κερδίσει τίμια το ψωμί τους. Ήθελα να δώσω την ιδέα ενός εντελώς διαφορετικού τρόπου ζωής απο τον δικό μας-των πολιτισμένων ανθρώπων. Έτσι, σίγουρα δεν θα ήθελα κάποιος να το θαυμάσει ή να το εγκρίνει χωρίς να γνωρίζει το λόγο."

8. Το δωμάτιο του Van Gogh στην Άρλ (1888)

Ο ίδιος ο καλλιτέχνης είχε τιτλοφορήσει το έργο απλά Η κρεβατοκάμαρα. Υπήρξαν τρείς εκδοχές του έργου πριν την τελική. Η πρώτη απόπειρα είχε πάθει κάποια ζημιά και ο καλλιτέχνης μετά απο προτροπή του αδελφού του, αντέγραψε το έργο του και του έστειλε και τους δύο πίνακες με τις δύο εκδοχές του δωματίου. Τον επόμενο χρόνο αποφάσισε να ξαναζωγραφίσει σε μικρότερη κλίμακα κάποια απο τα καλύτερα του έργα και το δωμάτιο ήταν ένα απο αυτά. Ο Van Gogh έγραφε στον αδελφό του για Το δωμάτιο: "Αυτή τη φορά αναπαράγω απλά την κρεβατοκάμαρα μου αλλά θέλω το χρώμα να είναι πλούσιο σε αυτό το μέρος, η απλούστευση του να προσδίδει μια αίσθηση αρχοντιάς με το στυλ που εφαρμόζεται στα αντικείμενα, το οποίο υποδηλώνει μια ανάπαυση ή ένα όνειρο. Οι τοίχοι είναι αχνό μενεξεδί, το πάτωμα έχει κόκκινα τούβλα, το ξύλο του κρεβατιού και οι καρέκλες είναι κίτρινα όπως το φρέσκο βούτυρο, τα σεντόνια και οι μαξιλαροθήκες είναι πολύ αλαφρό πρασινωπό λεμονί. Το σκέπασμα του κρεβατιού κατακόκκινο. Το παράθυρο πράσινο, ο νιπτήρας πορτοκαλής, η λεκάνη μπλε. Οι πόρτες λιλά. Αυτό είναι όλο, δεν υπάρχει τίποτα σε αυτό το δωμάτιο με τα κλειστά παντζούρια. Οι αδρές γραμμές των επίπλων θα εκφράζουν και αυτές απόλυτη ηρεμία. Πορτρέτα στους τοίχους, ένας καθρέφτης, μια πετσέτα και μερικά ρούχα."

7. Το καφενείο Terrace τη νύχτα (1888)

Αφού τελείωσε αυτό το έργο ο Van Gogh έγραψε στη αδελφή του με ενθουσιασμό:
"Στο Terrace υπάρχουν μόνο μικρές φιγούρες ανθρώπων που πίνουν. Ένα μεγάλο κίτρινο φανάρι φωτίζει τον εξώστη, την πρόσοψη, το πεζοδρόμιο, και ρίχνει φώς ακόμα και στις πέτρες με τις οποίες είναι στρωμένος ο δρόμος οι οποίες παίρνουν έναν ροζ-βιολετί τόνο. Τα αετώματα των σπιτιών, σαν ξεθωριασμένος δρόμος κάτω απο ένα μπλε ουρανό διάσπαρτο απο αστέρια, είναι σκούρα μπλέ ή βιολετιά με ένα πράσινο δέντρο. Εδώ έχεις έναν νυχτερινό πίνακα χωρίς μαύρο, μόνο με όμορφο μπλε και μοβ και πράσινο που περιβάλλουν την φωτισμένη περιοχή απο το χλωμό κίτρινο και το πράσινο του κίτρου. Με ευχαριστεί ιδιαίτερα να ζωγραφίζω τη νύχτα εκείνη τη στιγμή. Κανονικά, κάποιος σχεδιάζει και ζωγραφίζει την ημέρα μετά το σκίτσο. Όμως εμένα μου αρέσει να ζωγραφίζω τα πράγματα κατευθείαν. Είναι αλήθεια οτι στο σκοτάδι μπορεί να μπερδέψω το μπλε με το πράσινο, το μπλε-λιλά με το ροζ-λιλά, γιατί είναι δύσκολο να ξεχωρίσεις τους τόνους. Αλλά είναι ο μόνος τρόπος να ξεφύγω απο τη συμβατική νύχτα με το φτωχό λευκό φως, ενώ κι ένα απλό κερί ήδη μας παρέχει τα πλουσιότερα κίτρινα και πορτοκαλί."

6. Το πορτρέτο του Dr. Gachet (1890)

Ήταν ο γιατρός που φρόντισε τον Van Gogh τους τελευταίους μήνες της ζωής του. Είναι ένα απο τα ακριβότερα έργα τέχνης και πουλήθηκε για 82.5 εκατομμύρια δολλάρια το 1990 σε μια δημοπρασία στη Νέα Υόρκη, Σε γράμμα προς την αδελφή του ο καλλιτέχνης γράφει για το συγκεκριμένο έργο του " Έφτιαξα ένα προτρέτο του γιατρού Gachet με μια μελαγχολική έκφραση που μπορεί να φανεί και σαν μορφασμός σε κάποιους. Λυπημένος αλλά ευγενικός, αλλά και καθάριος και έξυπνος, έτσι πρέπει να γίνονται τόσα πορτρέτα... "






5. Αυτοπροσωπογραφία(1889)

Ο Van Gogh ζωγράφισε πάρα πολλές φορές τον εαυτό του. Είχε δηλώσει μάλιστα " Αγόρασα σκοπίμως έναν καλό καθρέφτη, ώστε εφόσον δεν διέθετα μοντέλο να μπορώ να δουλέψω με τον εαυτό μου." Η συγκεκριμένη αυτοπροσωπογραφία είναι ίσως η τελευταία που ζωγράφισε και ανήκει στα έργα που δημιούργησε όσο βρισκόταν στο ψυχιατρείο του Σεν Ρεμί. Οι τελευταίες του αυτοπροσωπογραφίες τον δείχνουν πάντα το κεφάλι του απο την αριστερή πλευρά για να μην φαίνεται το ακρωτηριασμένο δεξί του αυτί. 






4. Σιταροχώραφο με κυπαρρίσια (1889) 

Ένα απο τα αγαπημένα του θέματα το οποίο τον ενέπνευσε για πολλούς πίνακες μετά την έξοδο του απο το άσυλο, ήταν τα σιταροχώραφα με κυπαρρίσια, Ο ίδιος θεωρούσε αυτόν τον πίνακα απο τους καλύτερους του και γι'αυτό έφτιαξε κι άλλες εκδοχές του. Έγραψε : "Μόνο που δεν έχω νέα να σου πώ γιατί όλες οι μέρες είναι ίδιες. Δεν έχω ιδέες εκτός του της σκέψης οτι ένα σιταροχώραφο ή ένα κυπαρρίσι αξίζει τον κόπο να τα κοιτάξεις απο κοντά". 



3. Βάζο με δώδεκα ηλιοτρόπια(1889)

Ίσως το πιο αναγνωρίσιμο έργο του (μαζί με την Έναστρη νύχτα) και αυτό που έχει αναπαραχθεί πιο πολύ στη σύγχρονη κουλτούρα. Υπήρχαν κι άλλες εκδόσεις του ίδιου θέματος απο το 1887 μόνο που τότε τα ηλιοτρόπια κείτονταν στο έδαφος. Το 1888 έφτιαξε τον πίνακα με τα ηλιοτρόπια σε βάζο και τον επανέλαβε αρκετές φορές. Ένας απο αυτούς τους πίνακες χαρίστηκε στον φίλο του και επίσης ζωγράφο Paul Gaugin για να διακοσμήσει το δωμάτιο του. Ο Βίνσεντ έγραφε στον αδελφό του :
"Είναι το είδος του πίνακα που αλλάζει χαρακτήρα και γίνεται πλουσιότερος όσο περισσότερο τον κοιτάζεις. Επίσης ξέρεις, ο Gauguin τα λατρεύει απεριόριστα. Μου είπε εκτός των άλλων- "Αυτό...είναι...το λουλούδι".




2. Ίριδες(1889)

Ακόμα ένα έργο που δημιουργήθηκε κατά την παραμονή του Van Gogh στο άσυλο του Σεν Ρεμί, οι Ίριδες είναι ένας πίνακας επηρεασμένος απο τα γιαπωνέζικα έργα Ukiyo-e χαρακτηριστικά των οποίων είναι τα έντονα περιγράμματα, οι ασυνήθιστες γωνίες και το πλακέ χρώμα χωρίς φωτισμούς και σκιάσεις. Ο ίδιος ο καλλιτέχνης θεωρούσε αυτόν τον πίνακα "το αλεξικέραυνο της ασθένειας μου" γιατί πίστευε οτι το να συνεχίζει να ζωγραφίζει τον κρατούσε μακριά απο την τρέλα. 



1. Έναστρη νύχτα(1889)

Παρόλο που το έργο το ζωγράφισε την ημέρα, η θέα της Έναστρης νύχτας είναι η πραγματική θέα του δωματίου του καλλιτέχνη στο άσυλο του Σεν Ρεμί. Για αυτόν τον πίνακα, τον ίσως διασημότερο του σήμερα, ο ίδιος δεν είπε πολλά έγραψε μόνο στον αδερφό του οτι είχε ζωγραφίσει μια έναστρη νύχτα. Η επόμενη αναφορά στον πίνακα ήταν όταν έστειλε στον αδελφό του μια λίστα με τα έργα του και αναφέρθηκε στην Έναστρη νύχτα ως "σπουδή στη νύχτα". Θεωρούσε τον πίνακα αποτυχία και μάλιστα όταν έστειλε τους πίνακες του στον αδελφό του κράτησε τρεις για να κάνει οικονομία στα ταχυδρομικά τέλη και η Έναστρη νύχτα ήταν ένας απο αυτούς. 


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου